Puls Historii

Portal historii
gospodarczej Polski

w schowku Tylko dla zalogowanych czytelników
zaloguj się
lub zarejestruj
dodaj do schowka

BBC o odbudowie Warszawy

KUP LICENCJĘ
Marcin Dobrowolski
Pin It email print

W Muzeum Powstania Warszawskiego, odbyła się 27. stycznia premiera filmu dokumentalnego „Warszawa – zmartwychwstałe miasto” połączona ze spotkaniem z autorem filmu – Danem Cruickshankiem. Po raz pierwszy telewizja BBC postanowiła kompleksowo opowiedzieć historię zniszczenia, ale przede wszystkim odbudowy naszej stolicy.

Dan Cruickshank to brytyjski historyk sztuki i architektury, autor licznych książek poświęconych architekturze oraz gospodarz programów BBC, dla której od lat przygotowuje cykle dokumentalne na temat zabytków i światowych cudów architektury. Jego najnowszym dziełem jest film dokumentalny „Warszawa – zmartwychwstałe miasto”, opowiadający o wskrzeszeniu naszej stolicy z wojennych ruin dzięki imponującej walce Polaków o swoją tożsamość. Film jest zarówno niezwykle osobistą i wzruszającą podróżą autora po Warszawie jego dzieciństwa, jak i po współczesnej europejskiej stolicy. 

Warszawa stanowi niezwykłą historię sama w sobie. Budowana przez wieki i przez wiele pokoleń, przetrwała liczne zawiłości historii. Praktycznie zrównana z ziemią podczas II Wojny Światowej, zwłaszcza po Powstaniu Warszawskim, a jednak odbudowana. To miasto zmartwychwstałe, które jest przykładem determinacji mieszkańców i całego narodu w zachowaniu swojej tożsamości kulturowej i historycznej.

„Dla mnie, Warszawa jest miastem niezwykłym. Mieszkałem tu w dzieciństwie przez prawie trzy lata i byłem naocznym świadkiem jej powrotu do życia. Ta właśnie historia, wskrzeszenie miasta, unikalna jakość rekonstrukcji Starego Miasta oraz heroiczna postawa i postanowienie warszawiaków, że to Polacy, a nie agresor, będą mieli ostatnie słowo, było inspiracją do zrobienia filmowego dokumentu. Przykład Warszawy jest moim zdaniem bardzo aktualny, ponieważ żyjemy w czasach, w których historia, piękno, pamięć, muzea, architektura i tożsamość są zagrożone przez różnego rodzaju wrogie ataki.” – powiedział na spotkaniu z dziennikarzami Dan Cruickshank.  

Podczas II Wojny Światowej Warszawa miała być usunięta z mapy, a po Powstaniu Warszawskim w 1944 roku – praktycznie zrównana z ziemią. „Trwająca pięć lat okupacja doprowadziła do zburzenia niemal połowy zabudowy Warszawy. Po upadku Powstania, Niemcy wyburzyli kolejne 30 procent przedwojennej substancji miejskiej. Ogrom zniszczeń najlepiej widać w wyprodukowanym przez Muzeum Powstania Warszawskiego filmie pod wymownym tytułem „Miasto Ruin” – animacji 3D przedstawiającej przelot samolotu Liberator nad zniszczoną Warszawą wiosną 1945 roku.” - komentował Jan Ołdakowski, dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego.

Już w styczniu 1945 roku, miasto zaczęło jednak ożywać – ludzie wracali i rozpoczynali nowe życie na gruzach. Wkrótce też zapadła decyzja o utrzymaniu stołeczności Warszawy, następnie o odbudowie miasta i rekonstrukcji kulturalnego „klejnotu” - Starego Miasta. Rynek, Barbakan, kościoły oraz kamienice a także zabudowania wzdłuż Nowego Światu zostały zrekonstruowane w sposób twórczy i z unikalną precyzją zarazem.

W tym właśnie okresie, w latach 50. XX wieku, Dan Cruickshank mieszkał z rodzicami w kamienicy przy ul. Świętojańskiej na warszawskiej Starówce. Jego ojciec był brytyjskim korespondentem prasowym. Zdewastowane w trakcie wojny miasto i niestrudzeni w odbudowie Warszawy mieszkańcy, pozostawili w pamięci chłopca niezatarty ślad. Wrócił do Warszawy po 60-ciu latach, by opowiedzieć światu niezwykłą historię odbudowy i rekonstrukcji miasta, które zostało skazane na zagładę przez hitlerowskie Niemcy i miało przestać istnieć. 

„Przyjechałem z rodzicami do Warszawy po zakończeniu pierwszego etapu rekonstrukcji Starego Miasta. Miałem wówczas 8 lat i byłem zafascynowany tym, co się wokół działo. Czułem smutek i cierpienie unoszące się nad miastem. Doświadczałem odradzania się tego miejsca i czułem też energię bijącą od ludzi, którzy po prostu wypełniali swoją misję. Wydaje mi się, że również rozumiałem gniew ludzi – miasto zrujnowane podczas walk o wyzwolenie spod władzy jednego okupanta, po tak wielu cierpieniach, znalazło się pod kolejną okupacją reżimu, który ogłosił kryminalistami bohaterów AK, ludzi walczących i poświęcających życie za wolność.” - wspomina Dan Cruickshank.”To były wielkie emocje. Nadal je pamiętam, nawet coraz silniej. Mieszkałem w mieście bohaterów. I to właśnie wtedy zakochałem się w architekturze Starówki, patrzyłem i rysowałem.”

W dokumencie „Warszawa – zmartwychwstałe miasto” Dan Cruickshank wyrusza śladem wspomnień i odwiedza dawne mieszkanie, pokazuje swoje chłopięce rysunki kamienic widzianych przez okno.  Z uznaniem oprowadza po pieczołowicie zrekonstruowanej Starówce, Zamku Królewskim i Królewskich Łazienkach, zwracając uwagę na najdrobniejsze odtworzone detale architektoniczne. Na podstawie archiwalnych dokumentów objaśnia historię i sposób odbudowy staromiejskiego kompleksu, pokazując zmiany, jakie zaszły w warszawskiej zabudowie i architekturze.

„Są miasta, które zostały zniszczone w porównywalnym stopniu i następnie odbudowane, ale, według mojej wiedzy, Warszawa jest przykładem największej w skali, najbardziej ambitnej i skutecznej rekonstrukcji zabytkowego centrum miasta. Podczas spaceru czułem, że jest to Stare Miasto, a nie rekonstrukcja. Warszawa jest też fascynującym przykładem konieczności pogodzenia autentycznego odtworzenia utraconych budynków i królewskiego miasta z wymaganiami nowoczesnego miejskiego życia w socjalistycznym społeczeństwie.” – powiedział  Cruickshank.

W Polsce telewizyjna premiera filmu „Warszawa – zmartwychwstałe miasto” odbędzie się w niedzielę, 21 lutego o godz. 20:00 na kanale BBC Earth.

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu izamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Regulaminie Korzystania z Serwisu. Zapoznaj się z regulaminem.

Teksty Polskiej Agencji Prasowej

Komentarze

Czytaj także

Jan Żyliński o idei budowy Łuku Triumfalnego w Warszawie (WIDEO) Pomnik triumfu polskiego oręża w Bitwie Warszawskiej 1920 r. planuje postawić w stolicy Jan Żylińśki, biznesmen z Londynu, który niedawno kandydował na urząd burmistrza stolicy Wielkiej Brytanii. O idei tej inwestycji, finansowaniu i lokalizacji opowiada Marcinowi Dobrowolskiemu z Pulsu Historii.

Rotmistrz i mason - dwie biografie bohaterów 25 maja 1926 r. na świat przyszedł Jan Józef Lipski. Gdy obchodził swoje 22 urodziny, w więzieniu na Rakowieckiej w Warszawie wykonywano wyrok śmierci na rotmistrzu Witoldzie Pileckim. Mason - socjalista i żołnierz - idol prawicy. Obu odznaczył w 2006 r. Orderem Orła Białego prezydent Lech Kaczyński.

Piękny album niezwykłej artystki (GALERIA) Żyjemy w bardzo ciekawych latach powrotu do spojrzenia na książkę jako dzieło sztuki. Wspaniale wydane albumy często kuszą oko, ale ich kupno bywa bolesne dla portfela. Na szczęście są instytucje, dla których działalność wydawnicza jest misją. Niedawno dołączyło do nich Muzeum Warszawy.

Wielki Przywilej dla Gdańska Gdańsk wytworzył w ciągu kilkuset lat swojego istnienia poczucie wyjątkowej niezależności, która żywa była w sercach niemieckojęzycznych kupców już w XV w. To ona motywowała ich do finansowania polskich wojen przeciwko Zakonowi, to ona też była orężem w negocjacjach przywilejów uzyskanych od Kazimierza Jagiellończyka.

Rajd śmierci: wyścig Paryż-Madryt w 1903 Wieczorem, 24 maja 1903 r. trwający od kilkunastu godzin rajd z Paryża do Madrytu został przerwany na skutek decyzji rządów Francji i Hiszpanii. Z ust do ust przechodziła wiadomość o dziesiątkach wypadków i wielu ofiarach śmiertelnych. Postulowano wprowadzenie pierwszego powszechnego ograniczenia prędkości i zakaz rozwoju branży motoryzacyjnej.

Jak Holendrzy w barterze kupili Manhattan Zarówno Indianie, jak i Holendrzy wydawali się z tej transakcji zadowoleni. Rodzimi mieszkańcy posłusznie, zgodnie z umową, opuścili wyspę Manhattan, nowi koloniści mogli rozbudować swoją osadę. 58 kilometrów kwadratowych najcenniejszych dziś gruntów na świecie kupcy z Niderlandów kupili w barterze za towary wartości 60 guldenów.

Car rosyjski królem Polski Większość Polaków na pytanie o ostatniego polskiego króla odpowie, że był nim Stanisław August Poniatowski. Wersja taka zgodnie wykładana jest w szkołach, choć ogół historyków nie ma raczej wątpliwości, że był nim rosyjski car, Mikołaj I. To jego bowiem oficjalnie zdetronizowano uchwałą Sejmu 25 stycznia 1831 r.

Wielki skarb ze Środy Śląskiej! Niewiele rzeczy rozpala wyobraźnię tak bardzo, jak wizja dzbanów pełnych złotych monet, skrzyń z klejnotami i worków kosztowności. Legendarne skarby rzadko są rzeczywistością, dużo częściej można trafić na zapomniane klejnoty, których właściciele zginęli, bądź ślad po nich zaginął.

Kłopoty z polskimi stolicami Dokładnie 24 maja 1609 r. król Zygmunt III Waza wyruszył razem z dworem z Krakowa do Warszawy. Zarządzenie o przeniesieniu rezydencji, doniosłe w skutkach, podyktowane było względami praktycznymi. Jednak wbrew powszechnej opinii nie oznaczało formalnej zmiany stolicy państwa.

Hala Stulecia w niemieckim Breslau Wrocław, wówczas Breslau, był jednym z największych i najpiękniejszych miast Prus. Kiedy na początku XX wieku Cesarstwo Niemieckie coraz donioślej upominało się o tytuł mocarstwa, jego miasta zaczęły również domagać się godnej oprawy architektonicznej. Hala Stulecia jest jedną z konsekwencji takiej postawy.

Czas apokalipsy nowego świata [1780] Współczesne pożary lasów, choć groźne, nie mogą się jednak równać z wielkimi tragediami, jakimi były pożogi w czasach historycznych. Wtedy to zdarzało się, że płomienie obejmowały niewyobrażalne dzisiaj obszary puszcz pokrywających wielkie tereny kontynentów. Jeden z nich doprowadził do Dnia Ciemności, który przez kolonistów w Ameryce Północnej interpretowany był nawet jako koniec świata.

Kalendarium

1457-05-25 Wielki Przywilej dla Gdańska

1626-05-24 Jak Holendrzy w barterze kupili Manhattan

1913-05-20 Hala Stulecia w niemieckim Breslau

Oni wybrali Polskę

Anglicy z Marek pod Warszawą
Podróżujący szosą radzymińską mijają na wyjeździe z Warszawy…

Milijony z musztardy
Przedsiębiorcze kobiety często zmuszone są ratować swych…

Lukrowany biznes A.Blikle
Trudno w to uwierzyć, ale kiedyś szwajcarscy rzemieślnicy…

więcej

Redakcja poleca

Narkotyki naszych dziadków
Używki są stare jak świat. To truizm, ale wart przypomnienia…

Skąd się wzięła herbata Earl Grey?
Termin earl to najstarszy i niegdyś najwyższy angielski…

Depilacja z Hitlerem
Zgodnie z wyrokami Federalnego Sądu Konstytucyjnego zakazana…

Wielka zbiórka pamiątek dla Muzeum Historii Polski
„Małe Wielkie Historie” pod takim hasłem Muzeum Historii…

Niezwykła mapa Atlantyku w polskich zbiorach
Dzięki systematycznemu udostępnianiu zbiorów Biblioteki…

Konstytucja 3 Maja - Jana Matejki: Kto jest na tym obrazie?
Monumentalny obraz, który podziwiać możemy na Zamku…

Największa baza genealogiczna świata już dostępna dla Polaków!
W Święto Flagi RP i Dniu Łączności z Polonią największa i…

Przekleństwo Czarnobyla
Zwykły ludzki błąd doprowadził do przegrzania się i…

Maratonomania
Bieg lekkoatletyczny na dystansie ponad 42 km zawdzięcza swą…

Żydowskie powstanie w warszawskim getcie
O godzinie 6 rano na teren Getta w okupowanej Warszawie…